VIÊM TAI GIỮA Ở TRẺ EM: HIỂU VÀ CHĂM SÓC BÉ ĐÚNG CÁCH GIỮA MÙA BỆNH

VIÊM TAI GIỮA Ở TRẺ EM: HIỂU VÀ CHĂM SÓC BÉ ĐÚNG CÁCH GIỮA MÙA BỆNH 

Viêm tai giữa luôn là nỗi “ám ảnh” của nhiều gia đình, đặc biệt trong mùa bệnh khi sức khỏe của bé cần được quan tâm và chăm sóc hơn bao giờ hết. Để hiểu thêm về vấn đề này, ba mẹ hãy cùng BS. CKII. Phạm Quang Vinh tìm hiểu về vấn đề này và cách chăm sóc hiệu quả cho bé yêu thật khoa học nhé! 

1️⃣ Viêm Tai Giữa – "Kẻ Quấy Rối" Đáng Ghét 

Viêm tai giữa là tình trạng nhiễm trùng hoặc viêm nhiễm ở vị trí tai giữa (bao gồm màng nhĩ, vòi nhĩ và các cấu trúc xương tai phía sau màng nhĩ), thường gặp ở các bé từ 6 tháng –2 tuổi do cấu trúc tai chưa hoàn thiện. 

🔸 Các dấu hiệu nhận biết bé đang bị viêm tai giữa: 

▪️ Bé sốt, quấy khóc, bứt rứt khó ngủ. 

▪️ Đau tai, kéo tai, dụi tai liên tục (như thể tai bé đang bị "ngứa ngáy"). 

▪️ Chảy dịch tai (có thể màu vàng, trắng hoặc hồng – dấu hiệu đặc hiệu ba mẹ cần lưu ý!). 

▪️ Giảm phản ứng với âm thanh (bé không quay đầu khi gọi, không chú ý đến tiếng động). 

🔸 Nguyên nhân chính: 

▪️ Sau cảm lạnh, cúm, viêm họng, viêm VA (virus, vi khuẩn "đi lạc" lên tai). 

▪️ Do sữa, nước trào ngược vào tai khi bé bú bình không đúng tư thế. 

▪️ Các dị tật bẩm sinh vùng mũi họng 

▪️ Các nguyên nhân khác: bao gồm Thời tiết thay đổi, ô nhiễm không khí.. 

🔸 Các biến chứng liên quan viêm tai giữa: 

▪️ Viêm tai xương chủm. 

▪️ Viêm não - màng não. 

▪️ Thủng nhĩ. 

▪️ Nhiễm khuẩn huyết. 

2️⃣ Mùa bệnh/ mùa Covid – Tại Sao Cần Cẩn Thận Hơn? 

▪️ Trẻ dễ mắc kèm cảm lạnh, cúm – "cửa ngõ" dẫn đến viêm tai giữa. 

▪️ Ba mẹ ngại đưa con đến bệnh viện vì sợ lây nhiễm Covid, nhưng không được chủ quan nếu bé có triệu chứng nặng hay dấu hiệu báo động! 

3️⃣ Cách Chăm Sóc Bé Tại Nhà "Dễ hiểu. Dễ thực hiện. Dễ áp dụng" 

✅ Giảm đau, hạ sốt: 

▪️ Dùng Paracetamol (Acetaminophen) hay Ibuprofen liều theo cân nặng (ví dụ: 10-15mg/kg/lần, cách 4-6 giờ nếu cần đối với Paracetamol hoặc 5-10 mg/kg/lần, cách 6 giờ nếu cần đối với Ibuprofen). 

▪️ Không dùng aspirin cho trẻ nhỏ (nguy cơ hội chứng Reye). 

✅ Vệ sinh mũi họng: 

▪️ Nhỏ nước muối sinh lý để làm thông thoáng mũi. 

▪️ Hút mũi nhẹ nhàng nếu bé nghẹt nhiều (dùng dụng cụ hút mũi chuyên dụng). 

▪️ Xịt rửa mũi 

✅ Khi Nào Cần Đưa Bé Đi Khám Gấp? 

▪️ Sốt cao > 39°C không hạ sau 48 giờ. Bé có biểu hiện đau tai tăng dần, chảy mủ, chảy dịch tai → Cần khám bác sĩ ngay! 

▪️ Bé bỏ bú, li bì, co giật. 

▪️ Sưng đỏ sau tai hoặc cứng cổ (dấu hiệu biến chứng nặng). 

⚠️"6 KHÔNG" Ba Mẹ Nhớ Kỹ: 
❌ Không tự ý dùng kháng sinh (chỉ dùng khi có chỉ định bác sĩ). 
❌ Không nhỏ thuốc tai bừa bãi (có thể làm bệnh nặng thêm). 
❌ Không sử dụng tăm bông hay vật cứng ngoáy sâu vào tai. 

❌ Không nên cho trẻ bú nằm (trẻ > 6 tháng tuổi). 
❌ Không để trẻ tiếp xúc thường xuyên khói thuốc lá, môi trường ô nhiễm . 
❌ Không nên bỏ qua các dấu hiệu báo động và thăm khám theo hẹn. 

4️⃣ Phòng Bệnh "Từ Xa" Giữa Mùa bệnh/ Mùa Dịch 

▪️ Tiêm phòng đầy đủ: Hib, Cúm, phế cầu (giúp giảm nguy cơ viêm tai). 

▪️ Giữ vệ sinh mũi họng: Xịt/ rửa mũi đúng cách bằng nước muối sinh lý khi cần. 

▪️ Bú mẹ hoàn toàn 6 tháng đầu: Tăng cường miễn dịch tự nhiên. 

▪️ Tránh bú nằm, bú bình ở trẻ lớn. 

▪️ Tránh khói thuốc, bụi bẩn: Làm tăng nguy cơ viêm nhiễm đường hô hấp. 

💬 Lời Nhắn Từ Bác Sĩ: 
“Viêm tai giữa sẽ không đáng sợ nếu ba mẹ phát hiện sớm, xử trí và chăm sóc bé đúng cách tại nhà. Đồng thời được bác sĩ thăm khám và kiểm tra cẩn thận. Trong mùa bệnh/ mùa Covid, hãy tuân thủ phòng dịch nhưng đừng chần chừ khi bé có dấu hiệu bất thường ba mẹ nhé!”  

Nguồn tham khảo:  

1) Uptodate: Acute otitis media in children, Paula tahtinen MD, PhD, Holly M Frost MD, PhD, FAAP, April 02 2025 

2) Sage journal: COVID-19 and Acute Otitis Media in Children: A Case Series, Holly M Frost 1,2,✉, Thresia Sebastian 1,2, Amy Keith 1, Melanie Kurtz 1, Samuel R Dominguez 2,3, Sarah K Parker 2,3, Timothy C Jenkins 1,2, March 15, 2022 

3) Acute otitis media – Information for parents , IRISH association for emergency medicine